Polskie kino XX wieku zostawiło po sobie galerię nazwisk, która do dziś trzyma się mocno w pamięci widzów ponad pięćdziesiątki. Zbigniew Cybulski w czarnych okularach, polski James Dean, który zginął tragicznie na peronie wrocławskiego dworca w 1967 roku. Wojciech Pszoniak, jeden z największych aktorów teatru i filmu drugiej połowy XX wieku, który dla Wajdy zagrał najbardziej dramatyczne polskie role i ostatnie lata kariery spędził między Warszawą a Paryżem. Daniel Olbrychski, gwiazda Trylogii Hoffmana i wielu filmów Wajdy, do dziś aktywny i rozpoznawalny. Krystyna Janda, której debiut filmowy w połowie lat 70. od razu wprowadził ją do pierwszej ligi polskiego aktorstwa. Jerzy Stuhr, aktor i reżyser, równie dobry w komedii (PRL-owski hit Machulskiego) i dramacie (filmy Kieślowskiego). Andrzej Seweryn, który zrobił karierę nie tylko w Polsce, ale i we francuskim teatrze najwyższej rangi.
Doszli do tego późniejsi gwiazdy. Bogusław Linda, twarz polskiego kina sensacyjnego lat 90. I wielu drugoplanowych nazwisk, które wracają w rozmowach o klasyce: Tadeusz Łomnicki, Witold Pyrkosz, Jan Machulski, Olgierd Łukaszewicz, Jerzy Radziwiłowicz, Marek Kondrat.
Dla kogo ten quiz
Dla każdego, kto pamięta złotą epokę polskiego kina i polskiej szkoły filmowej. Dla osób, które chodziły do kina w latach 60. i 70., kiedy Wajda kręcił swoje największe filmy, a Hoffman robił trzy części Trylogii Sienkiewicza. Dla tych, którzy w latach 80. śmieli się z polskich komedii i równolegle oglądali filmy Kieślowskiego. I dla młodszego pokolenia, żeby zobaczyło, że polskie kino przed Netflixem dało światu Polańskiego, Kieślowskiego, Wajdę i kilka pokoleń aktorów, którzy dziś są częścią globalnego kanonu.
To także dobry quiz na rodzinne popołudnie ze starszymi krewnymi, którzy pamiętają premiery z lat 60. i 70., albo z dorosłymi dziećmi, które polskie kino znają głównie z lektur szkolnych. Każde pytanie kończy się ciekawostką, więc nawet osoba mniej zorientowana wyniesie coś nowego o polskim kinie XX wieku.
Co Cię czeka
Polskie kino XX wieku miało epokę, którą zachodni historycy nazywają polską szkołą filmową. To druga połowa lat 50. i lata 60., kiedy Wajda, Munk, Kawalerowicz i Has nakręcili filmy, które do dziś zostają w światowych zestawieniach najważniejszych obrazów powojennej Europy. Cybulski stał się w tej epoce polskim Jamesem Deanem, a jego nagła śmierć na wrocławskim peronie w 1967 roku zamknęła pewną erę polskiego aktorstwa. Trylogia Hoffmana w drugiej połowie lat 60. i pierwszej połowie 70. dorzuciła obrazy historyczne, na które Polacy chodzili masowo. Lata 70. przyniosły „Ziemię obiecaną” o industrializacji Łodzi przełomu wieków oraz „Człowieka z marmuru”, opowieść o tym, jak PRL produkowała swoje gwiazdy i jak je niszczyła.
Lata 80. były inne. Przyszedł szlaban polityczny, stan wojenny zatrzymał wiele produkcji, ale powstały filmy, które dziś są klasyką popkultury i komedii. Równolegle Kieślowski kręcił filmy moralne, które dziś są oglądane na uniwersytetach od Tokio po Buenos Aires. W latach 90. i 2000. polskie kino weszło w globalny obieg dzięki polskim aktorom robiącym karierę w teatrach zachodniej Europy. Ten quiz jest okazją, żeby zobaczyć, jak głęboko ta historia siedzi w pamięci polskiego widza z pokolenia, które te filmy oglądało w kinach.
Co wyniesiesz z quizu
Po quizie sprawdzisz, czy pamiętasz między innymi:
- kogo grał Cybulski w „Popiele i diamencie” i co uczyniło go ikoną polskiego kina
- którego z trzech łódzkich fabrykantów „Ziemi obiecanej” zagrał Pszoniak
- w którym filmie Hoffmana Olbrychski dał najbardziej dramatyczną rolę w karierze
- który aktor zagrał tytułową rolę w „Korczaku” Wajdy z 1990 roku
- kto stworzył duet Maks i Albert w słynnej PRL-owskiej komedii Machulskiego
- w którym słynnym francuskim teatrze występował przez wiele lat Andrzej Seweryn
- jaką rolę Bogusław Linda zagrał w filmie, który zdefiniował polskie kino sensacyjne lat 90.
To pytania, które wracają przy każdej rozmowie o polskim kinie XX wieku. Warto je sobie odświeżyć przed wieczorem z „Człowiekiem z marmuru” albo z „Pianistą” na nowo.
Może Cię też zainteresować
Jeśli ten quiz Ci się spodobał, w kategorii Filmy i seriale znajdziesz pokrewne tytuły: quiz o polskich filmach z lat 80. (Bareja, Machulski, Kieślowski), quiz o serialu „Ranczo” oraz quiz o „Ojcu Mateuszu”.
Jeśli zainteresował Cię osobowościowy aspekt polskiego aktorstwa, w kategorii „Kim jesteś” znajdziesz quiz „Jakim aktorem polskiego kina jesteś?” z pięcioma archetypami osobowości. Na blogu wigorżycia.pl znajdziesz teksty o kulturze i sztuce polskiej XX wieku, naturalny kontekst dla tematów z naszych quizów filmowych.
Krótko, zanim zaczniesz
Czy potrzebuję głośnika? Nie. Wszystkie pytania są tekstowe, dotyczą tytułów filmów, nazwisk aktorów, ról i ich kontekstów historycznych.
Jak trudny jest quiz? Średnio. Cybulski, Pszoniak, Olbrychski i Janda to klasyka, którą pamięta każdy, kto chodził do kina od lat 60. Trudniejsze są drobniejsze fakty biograficzne i dokładne pary aktor-film.
Ile to trwa? Kilka minut. Tyle, ile potrzeba na herbatę i jedną scenę z „Popiołu i diamentu” w głowie.
A jeśli pomylę większość? Każde pytanie kończy się ciekawostką z fabuły, z planu albo z biografii aktora. Po quizie dowiesz się więcej, niż zaczynając.